Een asbest schoorsteen bevat vaak hechtgebonden asbestcement dat vóór 1995 veel werd toegepast omwille van de brandwerende en hittebestendige eigenschappen. In Vlaanderen valt dit onder het asbestafbouwplan van OVAM, met streefdata 2034 en 2040 voor het verwijderen van risicovolle toepassingen. Sinds 23 november 2022 is een asbestattest verplicht bij verkoop van een woning gebouwd vóór 2001. In dit artikel lees je hoe je asbest in een schoorsteen herkent, wat de gezondheidsrisico’s zijn, wanneer verwijderen verplicht is en welke kosten je mag verwachten, inclusief praktische tips en veilige alternatieven.
Kan er asbest in een schoorsteen zitten?
Ja, een schoorsteen gebouwd vóór 1995 bevat in veel gevallen asbestcement of andere asbesthoudende materialen. Asbest werd toegepast in rookkanalen, schoorsteenpijpen en afdichtingen vanwege de hittebestendigheid en duurzaamheid.
Waar werd asbest precies toegepast in de schouw?
De meest voorkomende toepassingen zijn:
- Schoorsteenpijp in asbestcement
- Asbestplaten rond de schouwmantel
- Spuitasbest als afdichting
- Asbestkoord rond doorvoeren
- Isolatie in het rookkanaal
Meer info over typische toepassingen vind je bij asbesthoudende materialen.
Hoe vaak komt asbest voor in schoorstenen?
Bij woningen van vóór 1995 wordt asbest regelmatig aangetroffen in rookkanalen en schoorsteenpijpen. Vooral cementbuizen en eternit-achtige bekledingen bevatten vaak asbestvezels, al is laboratoriumanalyse nodig voor zekerheid.
Is een klein beetje asbest gevaarlijk?
Een kleine hoeveelheid hechtgebonden asbest vormt doorgaans geen direct risico zolang het materiaal intact blijft. Losgebonden asbest of beschadigd materiaal laat vezels vrij die bij inademing kunnen leiden tot mesothelioom, asbestose en longkanker.
Bij twijfel over blootstelling lees je meer op asbest ingeademd.
Hoe herken je een asbest schoorsteen?
Een asbest schoorsteen herken je aan bouwjaar, materiaaltype en een professionele asbestinventaris. Visuele herkenning alleen volstaat niet.
Welke visuele kenmerken wijzen op asbest?
Let op grijze cementbuizen, vezelige breukvlakken en oude platen rond de schouw. Toch geeft enkel een asbestanalyse zekerheid. Meer over herkennen vind je bij asbestcement herkennen.
- Controleer het bouwjaar (vóór 1995 is verdacht)
- Kijk naar opdrukken/coderingen op buizen en platen
- Let op poreuze, verweerde randen of beschadiging
- Vermijd breuktests; laat monsters door een lab analyseren
Is een inventaris verplicht?
Bij verkoop is een asbestattest verplicht sinds 23 november 2022. Dat attest wordt opgesteld door een erkende ADI. Meer info over de verplichting van het asbestattest vind je hier.
Wanneer is een destructieve inventaris nodig?
Bij renovatie of sloop moet een destructieve asbestinventaris gebeuren. Daarbij worden verborgen delen onderzocht, inclusief rookkanalen achter voorzetwanden en in het metselwerk.
Is een asbest schoorsteen gevaarlijk voor de gezondheid?
Een intacte schoorsteen in asbestcement vormt een laag risico. Beschadigd of verweerd materiaal verhoogt het risico op vezelverspreiding.
Wat gebeurt er bij slijtage of breuk?
Bij slijtage komen microscopische vezels vrij. Deze blijven lang in de lucht zweven en worden ingeademd. Dat verklaart de lange latentietijd van 30 – 50 jaar bij mesothelioom.
- Vermijd mechanische bewerking (boren, zagen, schuren)
- Beperk luchtstromen die stof kunnen verspreiden
- Laat beschadigingen zo snel mogelijk beoordelen door een expert
Mag je een asbest schoorsteen blijven gebruiken?
Gebruik is niet verboden zolang het materiaal intact blijft. Bij renovatie of beschadiging geldt verwijderplicht en is een professionele beoordeling aangewezen.
Wanneer is een asbest schoorsteen verwijderen verplicht?
Verwijderen is verplicht bij beschadiging, renovatie of sloop. Het asbestafbouwplan van OVAM legt streefdata vast en stimuleert gefaseerde sanering.
Wat zegt de Vlaamse regelgeving?
- 2034: verwijdering van asbestcement rond gebouwen
- 2040: verwijdering van andere toepassingen in slechte staat
- Bij verkoop: verplicht asbestattest
Lees de volledige wetgeving rond asbestattest.
Is asbest schoorsteen verwijderen verplicht bij renovatie?
Ja, bij sloop of grondige renovatie moet eenvoudig bereikbare asbest worden verwijderd. Insluiten van asbest in schoorstenen is niet toegelaten, zeker niet als er risico op beschadiging of vezelvrijgave bestaat.
Wat kost het om een asbest schoorsteen te verwijderen?
De kostprijs hangt af van inventarisatie, type asbest en bereikbaarheid. Hieronder staan richtprijzen.
| Onderdeel | Richtprijs incl. btw |
|---|---|
| Asbestinventaris Type A | €300 – €400 |
| Asbest schoorsteen verwijderen | €30 – €50 per m² |
| Volledige schouw afbreken | €2.500 – €5.500 |
| Afvoer asbest | €20 – €30 per 100 kg |
- Kostbepalers: bereikbaarheid (dak/hoogte), type materiaal (hecht- of losgebonden), omvang, benodigde afscherming en eindcontrole.
- Vraag meerdere offertes aan om werkmethodes en totalen te vergelijken.
Meer details vind je bij prijs asbest verwijderen.
Hoe verloopt het verwijderen van een asbest rookkanaal?
Verwijderen gebeurt door een erkende asbestverwijderaar volgens strikte procedures.
- Inventarisatie door ADI
- Risicoanalyse en plan
- Afscherming werkzone
- Bevochtiging en demontage
- Dubbele verpakking en afvoer
- Eindcontrole
Voor complexe toepassingen zoals asbest rookkanaal verwijderen kosten is professionele sanering verplicht.
Mag je zelf een asbest schoorsteen verwijderen?
Zelf verwijderen mag enkel bij kleine hoeveelheden hechtgebonden asbest tot maximaal 35 m² en zonder risico op breuk.
- Gebruik geschikte persoonlijke bescherming en stofwerende, bevochtigende werkwijzen.
- Demontage zonder zagen of breken; stop zodra er schade optreedt.
- Verpak direct in gelabelde, dubbele zakken en lever af op een erkend punt.
Bij schoorsteenpijpen is zelfverwijdering doorgaans niet toegestaan wegens verankering in metselwerk. Bekijk de voorwaarden op zelf asbest verwijderen.
Kan je een asbest rookkanaal renoveren zonder verwijdering?
Ja, in bepaalde gevallen wordt een nieuwe inox buis in het bestaande rookkanaal geplaatst. Deze methode vermijdt breekwerken, maar vervangt de asbesttoepassing niet.
| Optie | Wanneer toepassen? | Belangrijke aandachtspunten |
|---|---|---|
| Volledige verwijdering | Bij renovatie/sloop of bij beschadigd materiaal | Definitieve oplossing; vereist erkende sanering en eindcontrole |
| Inox buis in bestaand kanaal | Als het kanaal intact en stabiel is | Vermijdt breekwerk; asbest blijft aanwezig en regels blijven gelden |
| Insluiten | Niet toegestaan bij risicovolle toepassingen | Geen duurzame of reglementaire oplossing voor schoorstenen |
Bij slechte staat blijft verwijdering verplicht.
Heeft een asbest schoorsteen invloed op verkoop of EPC?
Ja, bij verkoop van een woning gebouwd vóór 2001 moet een geldig asbestattest aanwezig zijn. Het attest blijft 10 jaar geldig tenzij de toestand wijzigt. De aanwezigheid van asbest beïnvloedt op zich de EPC-score niet, maar kan wel invloed hebben op de verkoopbaarheid en onderhandelingen.
Lees meer over de geldigheid van het asbestattest.
Bestaan er premies voor het verwijderen van een asbest schoorsteen?
Via Mijn Verbouwpremie bestaat een premie wanneer asbestverwijdering gecombineerd wordt met dakisolatie. Gemeenten organiseren soms wijkgerichte projecten.
- Controleer combinatiemogelijkheden met dakrenovatie en isolatie.
- Vraag na bij je gemeente of er tijdelijke acties of groepsaankopen lopen.
- Bewaar offertes, facturen en attesten voor de premieaanvraag.
Meer info over premies vind je op asbest verwijderen premie.
Veelgestelde vragen
Kan een schoorsteenveger weigeren om een asbest schoorsteen te vegen?
Ja. Sommige schoorsteenvegers weigeren een rookkanaal in asbestcement te reinigen uit veiligheidsredenen. Mechanische borstels kunnen het materiaal beschadigen en vezels vrijmaken.
Moet een asbest schoorsteen gemeld worden aan de gemeente?
Bij renovatie of sloop moet een sloopinventaris worden ingediend bij vergunningsplichtige werken. De gemeente kan bijkomende voorwaarden opleggen.
Heeft asbest in een schoorsteen invloed op de verzekering?
Verzekeraars kunnen bij schade nagaan of de eigenaar op de hoogte was van de aanwezigheid van asbest. Een geldig inventarisrapport beperkt discussies bij schadegevallen.
Wat als ik per ongeluk een asbest schoorsteen beschadig?
Stop onmiddellijk de werken en beperk stofvorming. Raadpleeg een erkende deskundige. Meer info op per ongeluk asbest gesloopt.
Kan ik een offerte aanvragen voor mijn asbest schoorsteen?
Ja. Via asbestdeskundigen.be kan je gratis en vrijblijvend meerdere offertes vergelijken van erkende specialisten in jouw regio.
Een asbest schoorsteen vraagt een correcte inventarisatie en opvolging volgens de Vlaamse regelgeving. Intact asbestcement vormt een beperkt risico, maar bij renovatie, beschadiging of verkoop gelden duidelijke verplichtingen. Laat je altijd adviseren door een erkende deskundige en vergelijk offertes om veilig en conform de wet te werken.
Veelgestelde vragen
Kan er asbest in een schoorsteen zitten?
Ja, zeker bij bouwjaren vóór 1995. Naast buizen en rookkanalen kan asbest ook aanwezig zijn in dichtingskoorden en afwerklagen. Alleen een laboratoriumanalyse bevestigt dit met zekerheid.
Hoe vaak komt asbest voor in schoorstenen?
Bij oudere woningen wordt het regelmatig vastgesteld, maar de spreiding verschilt per bouwperiode en uitvoerder. Een inventaris door een erkende deskundige voorkomt verrassingen tijdens werken.
Wat kost het om een asbest schoorsteen te verwijderen?
Naast de richtprijzen spelen bereikbaarheid, nood aan steigers, type afscherming en eindcontrole mee. Vraag altijd een plaatsbezoek zodat de offerte de feitelijke situatie weerspiegelt.
Is een klein beetje asbest gevaarlijk?
Het risico hangt af van de staat van het materiaal. Intact en hechtgebonden asbest blijft doorgaans stabiel; bij slijtage, breuk of intens gebruik nemen de risico’s toe en is ingrijpen aangewezen.
Is asbest schoorsteen verwijderen verplicht?
Bij beschadiging, sloop of ingrijpende werken wel. Bij verkoop is een asbestattest verplicht in Vlaanderen; dat rapport kan aanbevelingen of verplichtingen bevatten afhankelijk van de staat en het type toepassing.